ขั้นตอนการสร้างบ้านตั้งแต่เริ่มจนส่งมอบ ต้องทำอะไรบ้าง?

การสร้างบ้านหนึ่งหลังไม่ได้เริ่มจากการลงเสาเข็มหรือก่อผนังทันที แต่ต้องผ่านการวางแผนหลายขั้นตอน ตั้งแต่กำหนดความต้องการ ตรวจสอบที่ดิน ออกแบบ ประเมินงบประมาณ เตรียมเอกสาร เลือกผู้รับเหมา ไปจนถึงควบคุมงานและตรวจรับบ้านก่อนเข้าอยู่อาศัย

หากลำดับการทำงานไม่ชัดเจน อาจเกิดปัญหา เช่น แบบเปลี่ยนระหว่างก่อสร้าง งบประมาณบานปลาย งานระบบชนกับโครงสร้าง วัสดุไม่ตรงสเปก หรือพบข้อบกพร่องหลังปิดผิวแล้ว

บทความนี้สรุปขั้นตอนการสร้างบ้านตั้งแต่เริ่มต้นจนถึงส่งมอบ เพื่อช่วยให้เจ้าของบ้านเข้าใจลำดับงาน เตรียมข้อมูลได้ครบ และตรวจสอบคุณภาพได้อย่างเป็นระบบ

ภาพรวมขั้นตอนการสร้างบ้าน

ขั้นตอนหลักสามารถแบ่งได้เป็น 6 ระยะ ได้แก่

1. วางแผนและกำหนดความต้องการ
2. สำรวจที่ดินและออกแบบ
3. เตรียมงบ เอกสาร และเลือกผู้รับเหมา
4. ก่อสร้างฐานรากและโครงสร้าง
5. ติดตั้งระบบและงานตกแต่ง
6. ตรวจรับ แก้ไข และส่งมอบบ้าน

แต่ละระยะมีความสำคัญต่อกัน หากข้ามขั้นตอนหรือรีบตัดสินใจในช่วงต้น ปัญหามักไปปรากฏในช่วงก่อสร้างและทำให้แก้ไขได้ยากขึ้น

ระยะที่ 1 วางแผนก่อนสร้างบ้าน

ขั้นตอนที่ 1 กำหนดความต้องการของผู้อยู่อาศัย

ก่อนเริ่มออกแบบ ควรสรุปให้ชัดว่าบ้านหลังนี้สร้างเพื่อใคร และต้องรองรับการใช้งานแบบใด

ข้อมูลที่ควรเตรียม ได้แก่

• จำนวนผู้อยู่อาศัย
• จำนวนห้องนอน
• จำนวนห้องน้ำ
• ต้องการห้องทำงานหรือไม่
• มีเด็กหรือผู้สูงอายุหรือไม่
• ต้องการครัวไทยหรือครัวเบา
• มีรถกี่คัน
• ต้องการพื้นที่ซักล้างหรือห้องเก็บของหรือไม่
• มีแผนเพิ่มสมาชิกในครอบครัวหรือไม่
• ต้องการติดตั้งโซลาร์หรือจุดชาร์จรถยนต์ไฟฟ้าหรือไม่
• ต้องการต่อเติมในอนาคตหรือไม่
• ต้องการบ้านชั้นเดียวหรือหลายชั้น

ควรแยกความต้องการออกเป็น 3 กลุ่ม คือ

• สิ่งที่จำเป็นต้องมี
• สิ่งที่ต้องการแต่สามารถปรับลดได้
• สิ่งที่สามารถทำเพิ่มภายหลัง

วิธีนี้ช่วยควบคุมงบประมาณและลดการเปลี่ยนแบบระหว่างก่อสร้าง

ขั้นตอนที่ 2 กำหนดงบประมาณเบื้องต้น

งบสร้างบ้านไม่ควรมีเฉพาะค่าก่อสร้างตัวอาคาร แต่ควรรวมค่าใช้จ่ายอื่นที่เกี่ยวข้องด้วย

หมวดงบประมาณที่ควรเตรียม ได้แก่

• ค่าออกแบบ
• ค่าวิศวกร
• ค่าสำรวจที่ดิน
• ค่าสำรวจดิน เมื่อจำเป็น
• ค่าขออนุญาต
• ค่าก่อสร้างตัวบ้าน
• ค่าฐานรากและเสาเข็ม
• ค่างานไฟฟ้าและประปา
• ค่าระบบบำบัดน้ำเสีย
• ค่ารั้วและประตู
• ค่าปรับพื้นที่
• ค่าถมดิน
• ค่าถนนหรือทางเข้า
• ค่ามิเตอร์ไฟฟ้าและประปา
• ค่าเฟอร์นิเจอร์
• ค่าเครื่องปรับอากาศ
• ค่าครัว
• ค่าภูมิทัศน์
• งบสำรองสำหรับงานเปลี่ยนแปลงหรือปัญหาหน้างาน

ไม่ควรใช้เงินทั้งหมดกับค่าตัวบ้านจนไม่มีงบสำหรับงานระบบและพื้นที่ภายนอก เพราะอาจทำให้บ้านก่อสร้างเสร็จแต่ยังไม่สามารถเข้าอยู่ได้จริง

ขั้นตอนที่ 3 ตรวจสอบเอกสารและข้อจำกัดของที่ดิน

ก่อนซื้อแบบหรือเริ่มออกแบบ ควรตรวจสอบข้อมูลของที่ดินให้ชัดเจน

สิ่งที่ควรตรวจ ได้แก่

• ขนาดและรูปร่างที่ดิน
• แนวเขตที่ดิน
• ทางเข้าออก
• ระดับพื้นที่
• ระบบไฟฟ้าและประปา
• ทางระบายน้ำ
• อาคารข้างเคียง
• สภาพถนน
• ข้อจำกัดด้านระยะร่น
• ข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดิน
• ภาระจำยอม หากมี
• พื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม
• แนวสายไฟหรือสาธารณูปโภค
• โครงการหมู่บ้านหรือข้อกำหนดนิติบุคคล

หากแนวเขตไม่ชัดเจน ควรให้ผู้มีหน้าที่เกี่ยวข้องตรวจสอบก่อนวางตำแหน่งอาคาร เพื่อป้องกันปัญหาสร้างล้ำเขตหรือระยะไม่เป็นไปตามข้อกำหนด

ระยะที่ 2 สำรวจและออกแบบบ้าน

ขั้นตอนที่ 4 สำรวจสภาพพื้นที่

การสำรวจพื้นที่ช่วยให้ผู้ออกแบบเข้าใจข้อจำกัดจริงของหน้างาน

ควรตรวจสอบ

• ทิศทางแดด
• ทิศทางลม
• ระดับถนน
• ระดับน้ำท่วม
• ต้นไม้เดิม
• สิ่งปลูกสร้างเดิม
• แนวท่อ
• สภาพดินเบื้องต้น
• ทางเข้าของรถก่อสร้าง
• พื้นที่วางวัสดุ
• บ้านข้างเคียง
• เสียงและสภาพแวดล้อม

ข้อมูลเหล่านี้มีผลต่อการวางตำแหน่งบ้าน ประตู หน้าต่าง พื้นที่จอดรถ และระบบระบายน้ำ

ขั้นตอนที่ 5 สำรวจดินเมื่อโครงการมีความเสี่ยง

การสำรวจดินช่วยให้วิศวกรทราบลักษณะชั้นดินและเลือกฐานรากได้เหมาะสม

กรณีที่ควรพิจารณาสำรวจดิน ได้แก่

• บ้านหลายชั้น
• อาคารมีน้ำหนักมาก
• พื้นที่เป็นดินอ่อน
• ที่ดินเคยถมใหม่
• อยู่ใกล้คลองหรือแหล่งน้ำ
• เคยเกิดการทรุดตัว
• ต้องใช้เสาเข็มจำนวนมาก
• มีอาคารข้างเคียงประชิด
• โครงการมีช่วงเสากว้าง
• มีห้องใต้ดินหรือระดับพื้นต่างกันมาก

ข้อมูลดินช่วยลดความเสี่ยงในการเลือกเสาเข็มผิดประเภทหรือกำหนดความลึกจากการคาดเดา

ขั้นตอนที่ 6 ออกแบบแนวคิดและแปลนบ้าน

สถาปนิกจะนำข้อมูลความต้องการ งบประมาณ และสภาพที่ดินมาพัฒนาเป็นแบบแนวคิด

แบบในช่วงนี้ควรแสดง

• ตำแหน่งบ้านบนที่ดิน
• ทางเข้าออก
• ที่จอดรถ
• การจัดวางห้อง
• ทิศทางแดดและลม
• รูปทรงอาคาร
• ตำแหน่งบันได
• ห้องน้ำ
• ครัว
• พื้นที่เก็บของ
• พื้นที่ภายนอก
• แนวทางต่อเติมในอนาคต

เจ้าของบ้านควรตรวจการใช้งานจริง เช่น

• เดินจากที่จอดรถเข้าบ้านสะดวกหรือไม่
• ห้องน้ำอยู่ในตำแหน่งเหมาะสมหรือไม่
• ครัวมีกลิ่นรบกวนพื้นที่อื่นหรือไม่
• ห้องนอนได้รับแดดมากเกินไปหรือไม่
• เฟอร์นิเจอร์วางได้จริงหรือไม่
• จุดซักล้างและตากผ้าอยู่ตรงไหน
• มีพื้นที่เก็บของเพียงพอหรือไม่

ควรแก้แปลนให้ลงตัวก่อนพัฒนาเป็นแบบก่อสร้าง เพราะการแก้หลังเริ่มงานมีค่าใช้จ่ายสูงกว่า

ขั้นตอนที่ 7 ออกแบบโครงสร้าง

วิศวกรโครงสร้างจะออกแบบองค์ประกอบสำคัญ เช่น

• เสาเข็ม
• ฐานราก
• ตอม่อ
• คานคอดิน
• เสา
• คาน
• พื้น
• บันได
• หลังคา
• กันสาด
• โครงสร้างระเบียง
• กำแพงกันดิน เมื่อมี

การออกแบบต้องพิจารณาน้ำหนักอาคาร การใช้งาน สภาพดิน ระยะเสา และวัสดุที่เลือก

ไม่ควรเปลี่ยนขนาดเสา คาน หรือเหล็กเสริมหน้างานโดยไม่มีการตรวจสอบ เพราะอาจกระทบระบบโครงสร้างทั้งหลัง

ขั้นตอนที่ 8 ออกแบบระบบไฟฟ้าและประปา

งานระบบควรออกแบบพร้อมกับสถาปัตยกรรม ไม่ควรรอให้ก่อผนังเสร็จแล้วจึงกำหนดจุด

แบบระบบควรครอบคลุม

• ตำแหน่งปลั๊ก
• ตำแหน่งสวิตช์
• โคมไฟ
• ตู้ไฟ
• ระบบสายดิน
• เครื่องปรับอากาศ
• เครื่องทำน้ำอุ่น
• ปั๊มน้ำ
• ถังเก็บน้ำ
• ท่อน้ำดี
• ท่อน้ำทิ้ง
• บ่อพัก
• ถังบำบัด
• ระบบอินเทอร์เน็ต
• กล้องวงจรปิด
• ระบบประตูอัตโนมัติ
• จุดชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า
• ระบบโซลาร์ เมื่อมี

ควรวางตำแหน่งตามแปลนเฟอร์นิเจอร์ เพื่อป้องกันปลั๊กถูกตู้บังหรือเครื่องใช้ไฟฟ้าไม่มีวงจรเฉพาะ

ขั้นตอนที่ 9 จัดทำแบบก่อสร้างและรายการวัสดุ

แบบก่อสร้างควรมีรายละเอียดเพียงพอให้ผู้รับเหมาตีราคาและก่อสร้างได้ตรงกัน

เอกสารอาจประกอบด้วย

• แบบสถาปัตยกรรม
• แบบโครงสร้าง
• แบบไฟฟ้า
• แบบประปา
• แบบสุขาภิบาล
• แบบหลังคา
• แบบประตูหน้าต่าง
• แบบห้องน้ำ
• แบบครัว
• รายละเอียดวัสดุ
• ตารางประตูหน้าต่าง
• รายการประกอบแบบ
• ขอบเขตงาน
• เงื่อนไขการก่อสร้าง

ยิ่งเอกสารชัดเจนเท่าไร โอกาสเกิดงานเพิ่มและข้อโต้แย้งระหว่างก่อสร้างยิ่งลดลง

ระยะที่ 3 เตรียมเอกสารและเลือกผู้รับเหมา

ขั้นตอนที่ 10 เตรียมเอกสารขออนุญาตก่อสร้าง

ก่อนเริ่มงานควรตรวจสอบขั้นตอนการขออนุญาตกับหน่วยงานท้องถิ่นที่รับผิดชอบ

เอกสารที่มักเกี่ยวข้อง ได้แก่

• เอกสารสิทธิ์ที่ดิน
• สำเนาบัตรประชาชน
• แบบก่อสร้าง
• แบบโครงสร้าง
• รายการคำนวณ
• เอกสารของสถาปนิกหรือวิศวกร
• หนังสือยินยอม เมื่อมี
• เอกสารเกี่ยวกับทางเข้าและเขตที่ดิน

รายละเอียดอาจแตกต่างกันตามพื้นที่และลักษณะอาคาร จึงควรตรวจสอบก่อนยื่นจริง

ขั้นตอนที่ 11 ถอดปริมาณและประเมินราคาก่อสร้าง

การประเมินราคาที่ดีควรแยกตามหมวดงาน เช่น

ควรเปรียบเทียบใบเสนอราคาจากขอบเขตและสเปกเดียวกัน ไม่ควรเปรียบเทียบเฉพาะยอดรวม

ขั้นตอนที่ 12 เลือกผู้รับเหมา

การเลือกผู้รับเหมาควรพิจารณามากกว่าราคาต่ำที่สุด

สิ่งที่ควรตรวจ ได้แก่

• ผลงานที่ผ่านมา
• ประสบการณ์ในงานลักษณะเดียวกัน
• ทีมวิศวกรหรือผู้ควบคุมงาน
• แผนงานก่อสร้าง
• ระบบเบิกจ่าย
• รายการวัสดุ
• การรับประกัน
• วิธีจัดการงานเพิ่มลด
• ความสามารถในการประสานงาน
• ความชัดเจนของสัญญา
• สถานะของบริษัทหรือผู้รับจ้าง
• ความพร้อมของแรงงานและเครื่องจักร

ควรเยี่ยมชมผลงานจริงหรือพูดคุยกับลูกค้าเดิมเมื่อทำได้

ขั้นตอนที่ 13 ทำสัญญาก่อสร้าง

สัญญาควรระบุอย่างน้อย

• ขอบเขตงาน
• แบบและเอกสารที่ใช้อ้างอิง
• ราคาก่อสร้าง
• งวดชำระเงิน
• ระยะเวลาก่อสร้าง
• วันเริ่มและสิ้นสุดงาน
• เงื่อนไขงานเพิ่มลด
• วัสดุและยี่ห้อ
• ผู้รับผิดชอบหน้างาน
• การตรวจรับแต่ละงวด
• การรับประกัน
• ค่าปรับหรือเงื่อนไขความล่าช้า
• การจัดการเศษวัสดุ
• ความเสียหายต่ออาคารข้างเคียง
• เงื่อนไขยกเลิกสัญญา

ไม่ควรจ่ายเงินล่วงหน้าสูงเกินกว่างานหรือวัสดุที่เกิดขึ้นจริง ควรแบ่งงวดตามความก้าวหน้าที่ตรวจสอบได้

ระยะที่ 4 เริ่มก่อสร้างฐานรากและโครงสร้าง

ขั้นตอนที่ 14 เตรียมพื้นที่ก่อสร้าง

ก่อนเริ่มงานควรดำเนินการดังนี้

• รื้อสิ่งปลูกสร้างเดิม
• ปรับระดับพื้นที่
• จัดทางเข้ารถ
• กำหนดจุดเก็บวัสดุ
• จัดน้ำและไฟชั่วคราว
• ทำรั้วชั่วคราว
• จัดพื้นที่พักคนงาน
• ป้องกันบ้านข้างเคียง
• จัดระบบระบายน้ำชั่วคราว
• วางแผนกำจัดเศษวัสดุ

ควรถ่ายภาพอาคารข้างเคียงและรอยร้าวเดิมก่อนเริ่มงาน โดยเฉพาะโครงการที่มีการตอกเสาเข็มหรือขุดดิน

ขั้นตอนที่ 15 วางผังอาคาร

ช่างจะกำหนดตำแหน่งอาคาร เสา และระดับอ้างอิงตามแบบ

ควรตรวจ

• ระยะจากแนวเขต
• ตำแหน่งเสา
• ขนาดอาคาร
• แนวฉาก
• ระดับพื้น
• ทางเข้า
• ตำแหน่งบ่อพักและถังบำบัด
• ระยะจากอาคารข้างเคียง

หากผังผิด แม้เพียงเล็กน้อย อาจทำให้ระยะห้อง ประตู หรือแนวเขตผิดไปทั้งอาคาร

ขั้นตอนที่ 16 ติดตั้งเสาเข็ม

หากแบบกำหนดให้ใช้เสาเข็ม ขั้นตอนอาจเป็นการตอก เจาะ กด หรือใช้ไมโครไพล์ตามข้อจำกัดของพื้นที่

สิ่งที่ควรควบคุม ได้แก่

• ชนิดและขนาดเสาเข็ม
• ตำแหน่ง
• แนวดิ่ง
• ความลึก
• จำนวนต้น
• รอยต่อ
• ค่า Blow Count เมื่อใช้
• ระดับหัวเสาเข็ม
• ความเสียหายระหว่างติดตั้ง
• บันทึกการติดตั้ง

ไม่ควรเปลี่ยนเสาเข็มหน้างานโดยไม่มีการอนุมัติจากวิศวกร

ขั้นตอนที่ 17 ทำฐานรากและตอม่อ

หลังติดตั้งเสาเข็ม จะทำงานฐานรากตามแบบ

ขั้นตอนสำคัญ ได้แก่

• ขุดดิน
• เตรียมก้นหลุม
• ตัดหัวเสาเข็ม
• วางเหล็กเสริม
• ตั้งแบบหล่อ
• ตรวจระยะหุ้มคอนกรีต
• ติดตั้งเหล็กเสาตอม่อ
• เทคอนกรีต
• บ่มคอนกรีต
• ถอดแบบ

ก่อนเทคอนกรีตควรถ่ายภาพเหล็กเสริม ขนาดฐานราก และตำแหน่งเสาเข็มเก็บไว้

ขั้นตอนที่ 18 ทำคานคอดินและพื้นชั้นล่าง

คานคอดินช่วยเชื่อมฐานรากและรองรับผนังหรือระบบพื้น

พื้นชั้นล่างอาจเป็น

• พื้นบนดิน
• พื้นคอนกรีตเสริมเหล็ก
• พื้นสำเร็จรูป
• พื้นโครงสร้างรูปแบบอื่น

ต้องตรวจ

• การบดอัดดิน
• วัสดุรองพื้น
• แนวท่อใต้พื้น
• ระดับพื้น
• เหล็กเสริม
• ความหนา
• รอยต่อ
• การป้องกันความชื้น
• การบ่มคอนกรีต

ควรทดสอบท่อใต้พื้นก่อนเทหรือปิดผิว เพราะภายหลังแก้ไขได้ยาก

ขั้นตอนที่ 19 ทำเสา คาน และพื้นชั้นบน

งานโครงสร้างต้องทำตามลำดับและควบคุมคุณภาพอย่างใกล้ชิด

จุดตรวจสำคัญ ได้แก่

• ขนาดเหล็ก
• จำนวนเหล็ก
• ระยะปลอก
• ระยะต่อทาบ
• ระยะหุ้มคอนกรีต
• แนวดิ่งของเสา
• ระดับคาน
• ความแข็งแรงของแบบหล่อ
• การค้ำยัน
• คุณภาพคอนกรีต
• การบ่ม
• ระยะเวลาถอดแบบ

ไม่ควรเร่งถอดแบบหรือค้ำยันก่อนคอนกรีตมีกำลังเพียงพอ

ขั้นตอนที่ 20 ทำโครงหลังคา

โครงหลังคาอาจเป็น

• เหล็กรูปพรรณ
• โครงถักเหล็ก
• โครงถักสำเร็จรูป
• คอนกรีต
• ไม้
• ระบบผสม

ควรตรวจ

• ขนาดและชนิดวัสดุ
• รอยเชื่อม
• สลักเกลียว
• จุดยึดกับโครงสร้าง
• ระยะห่างแป
• ความลาดชัน
• การป้องกันสนิม
• ช่องระบายอากาศ
• น้ำหนักฉนวนและอุปกรณ์บนหลังคา

หากมีแผนติดตั้งแผงโซลาร์ ควรรวมภาระดังกล่าวในการออกแบบตั้งแต่ต้น

ระยะที่ 5 งานสถาปัตยกรรมและระบบ

ขั้นตอนที่ 21 มุงหลังคาและติดตั้งรางน้ำ

ควรตรวจ

• ความลาดชัน
• ระยะซ้อนทับ
• จุดยึด
• ครอบสัน
• รอยต่อผนัง
• แผ่นปิด
• รางน้ำ
• ท่อน้ำฝน
• ฉนวน
• แผ่นสะท้อนความร้อน
• แผ่นโปร่งแสง เมื่อมี

ควรทดสอบการรั่วก่อนทำฝ้าปิดเต็มพื้นที่

ขั้นตอนที่ 22 ก่อผนังและติดตั้งวงกบ

การก่อผนังต้องควบคุม

• แนวดิ่ง
• แนวระดับ
• รอยต่อกับเสาและคาน
• เหล็กยึดผนัง
• เสาเอ็นและทับหลัง
• ช่องประตูหน้าต่าง
• ตำแหน่งท่อ
• ตำแหน่งกล่องไฟ
• การบ่มและเตรียมผิว

ควรตรวจขนาดวงกบและบานก่อนก่อช่องเปิด เพื่อป้องกันขนาดผิดจนต้องสกัดแก้

ขั้นตอนที่ 23 เดินระบบไฟฟ้าและประปา

งานระบบควรประสานกันก่อนฉาบผนังและทำฝ้า

ควรตรวจ

• ตำแหน่งปลั๊ก
• ระดับสวิตช์
• แนวท่อไฟ
• ท่อน้ำดี
• ท่อน้ำทิ้ง
• ความลาดเอียงท่อ
• ช่องเซอร์วิส
• ตำแหน่งปั๊มและถังน้ำ
• ระบบสายดิน
• วงจรเฉพาะ
• ตำแหน่งเครื่องปรับอากาศ
• ท่อน้ำทิ้งแอร์
• ตำแหน่งอินเทอร์เน็ตและกล้อง

ควรถ่ายภาพแนวท่อและสายไฟก่อนฉาบหรือปิดฝ้า เพื่อใช้ตรวจสอบในอนาคต

ขั้นตอนที่ 24 ฉาบผนังและทำฝ้า

ก่อนฉาบควรตรวจงานระบบที่ฝังอยู่ให้ครบ

งานฉาบควรควบคุม

• ความเรียบ
• แนวดิ่ง
• มุม
• รอยต่อวัสดุ
• การบ่ม
• ความหนา
• รอยแตกร้าว

งานฝ้าควรตรวจ

• โครงคร่าว
• ระยะยึด
• ระดับ
• ช่องเปิดซ่อมบำรุง
• ฉนวน
• ท่อและสายไฟเหนือฝ้า
• จุดติดโคมและเครื่องปรับอากาศ

ขั้นตอนที่ 25 ทำระบบกันซึม

จุดที่มักต้องให้ความสำคัญ ได้แก่

• ห้องน้ำ
• ระเบียง
• ดาดฟ้า
• รางน้ำ
• ผนังรับฝน
• รอยต่อหลังคา
• บ่อพัก
• พื้นที่ซักล้าง
• รอบท่อทะลุพื้น

ควรทดสอบระบบกันซึมก่อนปูกระเบื้องหรือปิดผิว หากพบปัญหาหลังตกแต่งเสร็จจะต้องรื้อแก้จำนวนมาก

ขั้นตอนที่ 26 ปูกระเบื้องและติดตั้งวัสดุปิดผิว

ควรตรวจ

• ความเรียบของพื้น
• ระดับ
• ความลาดเอียง
• แนวกระเบื้อง
• สีและล็อตวัสดุ
• การเคาะเสียงกลวง
• รอยต่อ
• ยาแนว
• ขอบมุม
• รอยต่อกับประตูและสุขภัณฑ์

ห้องน้ำและระเบียงต้องมีความลาดเอียงไปยังจุดระบายน้ำ ไม่ควรเกิดน้ำขัง

ขั้นตอนที่ 27 ติดตั้งประตู หน้าต่าง และกระจก

จุดตรวจ ได้แก่

• แนวดิ่ง
• ระดับ
• การเปิดปิด
• ซีลกันน้ำ
• ช่องว่างรอบวงกบ
• การล็อก
• ความปลอดภัยของกระจก
• รอยขีดข่วน
• อุปกรณ์ยึด
• น้ำรั่วเมื่อฝนสาด

ควรทดสอบประตูและหน้าต่างทุกบานก่อนส่งมอบ

ขั้นตอนที่ 28 งานสี

ก่อนทาสีต้องตรวจความชื้นและสภาพผิว

ขั้นตอนทั่วไป ได้แก่

• ทำความสะอาดพื้นผิว
• ซ่อมรอยแตกร้าว
• ขัดผิว
• ทารองพื้น
• ทาสีจริง
• ตรวจความสม่ำเสมอ

ไม่ควรทาสีปิดผนังที่ยังชื้นหรือมีน้ำรั่ว เพราะสีอาจโป่งพองและหลุดล่อนภายหลัง

ขั้นตอนที่ 29 ติดตั้งสุขภัณฑ์และอุปกรณ์ไฟฟ้า

ติดตั้ง

• โถสุขภัณฑ์
• อ่างล้างหน้า
• ก๊อกน้ำ
• ฝักบัว
• เครื่องทำน้ำอุ่น
• ปลั๊ก
• สวิตช์
• โคมไฟ
• พัดลม
• ปั๊มน้ำ
• ตู้ไฟ
• อุปกรณ์ระบบต่าง ๆ

ควรทดสอบการรั่ว การระบายน้ำ แรงดันน้ำ และการทำงานของวงจรไฟฟ้า

ขั้นตอนที่ 30 ทำงานภายนอกบ้าน

งานภายนอกอาจประกอบด้วย

• รั้ว
• ประตู
• ถนน
• โรงจอดรถ
• ทางเดิน
• รางระบายน้ำ
• บ่อพัก
• ถังบำบัด
• พื้นรอบบ้าน
• สวน
• ระบบไฟภายนอก
• ระบบน้ำสวน

ควรจัดระดับพื้นให้ระบายน้ำออกจากตัวบ้าน ไม่ปล่อยให้น้ำไหลเข้าหาฐานราก

ระยะที่ 6 ตรวจรับและส่งมอบบ้าน

ขั้นตอนที่ 31 ตรวจงานเป็นงวด

ไม่ควรรอตรวจเฉพาะตอนบ้านเสร็จ เพราะงานสำคัญจำนวนมากจะถูกปิดทับ

ช่วงที่ควรตรวจ ได้แก่

• หลังวางผัง
• หลังตอกเสาเข็ม
• ก่อนเทฐานราก
• ก่อนเทเสาและคาน
• ก่อนเทพื้น
• หลังติดตั้งโครงหลังคา
• ก่อนฉาบผนัง
• ก่อนปิดฝ้า
• ก่อนปูกระเบื้อง
• ก่อนทาสี
• ก่อนส่งมอบ

การตรวจเป็นงวดช่วยให้แก้ไขได้ตรงจุดและลดค่าใช้จ่ายในการรื้อ

ขั้นตอนที่ 32 ตรวจรับบ้านก่อนส่งมอบ

รายการตรวจรับควรครอบคลุมทั้งโครงสร้าง งานสถาปัตยกรรม และระบบ

ควรทำรายการข้อบกพร่องเป็นลายลักษณ์อักษร ระบุตำแหน่ง และถ่ายภาพประกอบ

ขั้นตอนที่ 33 ทดสอบระบบก่อนเข้าอยู่

ควรทดสอบ

• เปิดก๊อกพร้อมกันหลายจุด
• ตรวจแรงดันน้ำ
• ตรวจปั๊มน้ำ
• ทดลองระบายน้ำทุกห้องน้ำ
• ตรวจน้ำขัง
• ทดสอบเครื่องตัดไฟรั่ว
• ทดลองเบรกเกอร์
• ตรวจปลั๊กทุกจุด
• เปิดโคมไฟทั้งหมด
• ทดสอบเครื่องปรับอากาศ
• ตรวจประตูหน้าต่างขณะฝนตกหรือใช้น้ำทดสอบ
• ตรวจท่อน้ำฝน
• ตรวจกลิ่นจากท่อ

ควรทดสอบก่อนรับมอบและก่อนชำระเงินงวดสุดท้าย

ขั้นตอนที่ 34 แก้ไขข้อบกพร่อง

ผู้รับเหมาควรแก้ไขรายการที่ตรวจพบก่อนส่งมอบ เช่น

• สีไม่เรียบ
• กระเบื้องกลวง
• ประตูติด
• น้ำรั่ว
• น้ำขัง
• ปลั๊กไม่ทำงาน
• รางน้ำรั่ว
• สุขภัณฑ์โยก
• รอยแตกร้าว
• วัสดุไม่ตรงสเปก

หลังแก้ไขควรตรวจซ้ำ ไม่ควรรับรองจากคำแจ้งว่าแก้แล้วโดยไม่ทดสอบ

ขั้นตอนที่ 35 รับเอกสารส่งมอบ

เจ้าของบ้านควรได้รับเอกสารสำคัญ เช่น

• แบบก่อสร้างล่าสุด
• แบบงานระบบ
• ภาพแนวท่อและสายไฟ
• รายการวัสดุ
• คู่มืออุปกรณ์
• เอกสารรับประกัน
• ใบเสร็จหรือเอกสารสำคัญ
• รายการผู้รับเหมาช่วง
• กุญแจและรีโมต
• รหัสอุปกรณ์
• ผลทดสอบระบบ
• รายงานแก้ไขข้อบกพร่อง

เอกสารเหล่านี้มีประโยชน์ต่อการซ่อมบำรุง ต่อเติม และขายบ้านในอนาคต

ขั้นตอนที่ 36 ส่งมอบและเริ่มระยะรับประกัน

หลังตรวจครบและแก้ไขงานแล้ว จึงลงนามรับมอบตามเงื่อนไขในสัญญา

ควรตรวจให้ชัดว่า

• ระยะรับประกันเริ่มเมื่อใด
• ครอบคลุมงานอะไร
• แจ้งซ่อมผ่านช่องทางใด
• ผู้รับผิดชอบคือใคร
• ระยะเวลาเข้าซ่อมกี่วัน
• งานใดไม่อยู่ในเงื่อนไข
• มีเงินประกันผลงานหรือไม่

ไม่ควรชำระเงินงวดสุดท้ายก่อนตรวจงานและได้รับเอกสารครบตามสัญญา

Checklist ขั้นตอนการสร้างบ้าน

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยระหว่างสร้างบ้าน

เริ่มก่อสร้างก่อนแบบสมบูรณ์

ทำให้เกิดการแก้ไขระหว่างงาน ปริมาณวัสดุเปลี่ยน และงบประมาณเพิ่มขึ้น

เลือกผู้รับเหมาจากราคาต่ำที่สุด

อาจได้ขอบเขตงานไม่ครบ วัสดุต่างสเปก หรือมีงานเพิ่มจำนวนมากภายหลัง

ไม่ตรวจงานก่อนปิดผิว

ทำให้ไม่เห็นเหล็ก ท่อ สายไฟ และระบบกันซึมเมื่อเกิดปัญหา

เปลี่ยนวัสดุโดยไม่ตรวจผลกระทบ

วัสดุที่หนักขึ้นอาจเพิ่มน้ำหนักต่อโครงสร้าง ส่วนวัสดุที่บางลงอาจกระทบความทนทาน

จ่ายเงินตามเวลาแทนความก้าวหน้า

ควรชำระตามปริมาณงานที่ตรวจผ่าน ไม่ใช่ตามวันที่อย่างเดียว

ไม่มีงบสำรอง

ปัญหาดิน ระบบเดิม หรือความต้องการที่เปลี่ยนสามารถทำให้งบเพิ่มขึ้นได้

ไม่จัดการน้ำรอบบ้าน

แม้ตัวบ้านสร้างดี แต่หากระดับพื้นและระบบระบายน้ำไม่เหมาะสม อาจเกิดน้ำขัง ความชื้น และดินรอบฐานรากอ่อนตัว

สร้างบ้านใช้เวลานานเท่าไร

ระยะเวลาก่อสร้างขึ้นอยู่กับ

• ขนาดบ้าน
• จำนวนชั้น
• ความซับซ้อนของแบบ
• ระบบโครงสร้าง
• งานฐานราก
• วัสดุ
• จำนวนแรงงาน
• ฤดูกาล
• การขนส่ง
• การเปลี่ยนแบบ
• ความพร้อมของเจ้าของบ้าน
• การตรวจและอนุมัติงาน

บ้านขนาดใกล้เคียงกันอาจใช้เวลาไม่เท่ากัน หากรูปแบบหลังคา งานตกแต่ง และระบบแตกต่างกัน

ควรใช้แผนงานที่แสดงกิจกรรมหลักและติดตามความก้าวหน้าจริงเป็นระยะ

เจ้าของบ้านควรมีผู้ควบคุมงานหรือไม่

การมีสถาปนิก วิศวกร หรือผู้ควบคุมงานช่วยตรวจสอบว่า

• ก่อสร้างตามแบบ
• ใช้วัสดุตรงสเปก
• งานโครงสร้างถูกต้อง
• ระบบไม่ชนกัน
• ปริมาณงานตรงกับงวดเงิน
• ข้อบกพร่องได้รับการแก้ไข
• เอกสารหน้างานครบถ้วน

โดยเฉพาะบ้านที่มีหลายชั้น แบบซับซ้อน หรือเจ้าของบ้านไม่สามารถเข้าหน้างานได้บ่อย ควรมีผู้แทนช่วยตรวจอย่างเป็นระบบ

ข้อมูลที่ควรเตรียมก่อนขอประเมินสร้างบ้าน

• ที่ตั้งที่ดิน
• ขนาดที่ดิน
• เอกสารหรือผังที่ดิน
• จำนวนชั้น
• พื้นที่ใช้สอย
• จำนวนห้อง
• แบบที่ชอบ
• งบประมาณโดยประมาณ
• วันที่ต้องการเริ่มงาน
• วันที่ต้องการเข้าอยู่
• สภาพทางเข้า
• ประวัติการถมดิน
• ระบบไฟและน้ำ
• ต้องการรวมรั้วหรือไม่
• ต้องการรวมเฟอร์นิเจอร์หรือไม่
• มีแบบแล้วหรือยัง

ขอประเมินงานสร้างบ้านและระบบฐานราก

หากกำลังวางแผนสร้างบ้าน สามารถส่งข้อมูลที่ดิน แบบเบื้องต้น จำนวนชั้น และขนาดพื้นที่ใช้สอยให้ทีมงาน Preecha Concrete Pile ตรวจสอบขอบเขตงานเบื้องต้นได้

การประเมินควรครอบคลุมทั้ง

• งานเตรียมพื้นที่
• ระบบฐานราก
• เสาเข็ม
• โครงสร้าง
• โครงหลังคา
• งานก่อสร้าง
• ระบบไฟฟ้าและประปา
• ระยะเวลาดำเนินงาน
• ขอบเขตการตรวจรับ

ก่อนเริ่มก่อสร้างควรยืนยันแบบ รายการวัสดุ ราคา และเงื่อนไขสัญญาให้ครบ เพื่อลดการเปลี่ยนแปลงระหว่างงาน

สรุป

ขั้นตอนการสร้างบ้านเริ่มจากการกำหนดความต้องการและงบประมาณ ตรวจสอบที่ดิน สำรวจพื้นที่ ออกแบบสถาปัตยกรรม โครงสร้าง และระบบ ก่อนเตรียมเอกสาร เลือกผู้รับเหมา และทำสัญญา

เมื่อเริ่มก่อสร้าง ต้องดำเนินงานตามลำดับตั้งแต่เสาเข็ม ฐานราก โครงสร้าง หลังคา ผนัง งานระบบ งานตกแต่ง และพื้นที่ภายนอก พร้อมตรวจสอบก่อนปิดผิวในทุกช่วงสำคัญ

ก่อนส่งมอบ เจ้าของบ้านควรตรวจระบบไฟฟ้า ประปา หลังคา ห้องน้ำ ประตู หน้าต่าง พื้น และการระบายน้ำ พร้อมให้ผู้รับเหมาแก้ไขข้อบกพร่องและส่งมอบเอกสารที่เกี่ยวข้องให้ครบ

บ้านที่สร้างได้คุณภาพไม่ได้เกิดจากวัสดุราคาแพงเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากแบบที่ชัดเจน การเลือกทีมงานเหมาะสม การควบคุมทุกขั้นตอน และการตรวจรับอย่างเป็นระบบ

คำถามที่พบบ่อย

สร้างบ้านควรเริ่มจากอะไร

ควรเริ่มจากสรุปจำนวนผู้อยู่อาศัย ฟังก์ชันที่ต้องการ งบประมาณ และข้อมูลที่ดิน ก่อนเริ่มออกแบบ

ควรซื้อแบบบ้านสำเร็จหรือออกแบบใหม่

ขึ้นอยู่กับความต้องการและลักษณะที่ดิน แบบสำเร็จช่วยลดเวลาได้ แต่ยังต้องตรวจว่าเหมาะกับทิศทาง ทางเข้า และข้อจำกัดของพื้นที่หรือไม่

ต้องสำรวจดินก่อนสร้างบ้านทุกหลังหรือไม่

ไม่จำเป็นทุกกรณี แต่ควรพิจารณาในบ้านหลายชั้น พื้นที่ดินอ่อน ดินถมใหม่ หรือโครงการที่มีความเสี่ยงด้านฐานราก

ควรเลือกผู้รับเหมาก่อนออกแบบหรือไม่

ควรมีแบบและขอบเขตงานที่ชัดเจนก่อน เพื่อให้ผู้รับเหมาตีราคาจากข้อมูลชุดเดียวกันและเปรียบเทียบได้

ตรวจบ้านตอนไหนดีที่สุด

ควรตรวจเป็นระยะ โดยเฉพาะก่อนเทคอนกรีต ก่อนฉาบ ก่อนปิดฝ้า ก่อนปูกระเบื้อง และก่อนส่งมอบ

เปลี่ยนแบบระหว่างก่อสร้างได้หรือไม่

ทำได้ในบางกรณี แต่ต้องตรวจผลกระทบต่อโครงสร้าง ระบบ ราคา และระยะเวลา พร้อมจัดทำเอกสารงานเพิ่มลดให้ชัดเจน

บ้านสร้างเสร็จแล้วควรเข้าอยู่ทันทีหรือไม่

ควรตรวจรับ ทดสอบระบบ ทำความสะอาด และแก้ข้อบกพร่องก่อน รวมถึงตรวจความพร้อมของไฟฟ้า ประปา และระบบระบายน้ำ

ควรเก็บเงินงวดสุดท้ายไว้จนถึงเมื่อใด

ควรชำระตามเงื่อนไขสัญญาหลังตรวจรับ แก้ไขข้อบกพร่อง และได้รับเอกสารส่งมอบครบถ้วน

เสาเข็มมีผลต่อขั้นตอนสร้างบ้านอย่างไร

เสาเข็มเป็นส่วนของฐานรากที่ต้องกำหนดจากแบบและสภาพดิน หากเลือกหรือควบคุมไม่เหมาะสม อาจส่งผลต่อการทรุดตัวของโครงสร้างภายหลัง

บ้านชั้นเดียวต้องมีวิศวกรหรือไม่

แม้เป็นบ้านชั้นเดียว งานฐานราก เสา คาน พื้น และหลังคายังเกี่ยวข้องกับความปลอดภัย จึงควรมีผู้มีความรู้เกี่ยวข้องกับการออกแบบและควบคุมตามขอบเขตของโครงการ

ติดต่อเรา

• สถานที่
  • สาขากรุงเทพฯ: 34/2 ซอยอนามัยงามเจริญ 33 แยก 1-2 แขวงท่าข้าม เขตบางขุนเทียน กรุงเทพมหานคร 10150
  • สาขาหาดใหญ่: 23 ถนนศิษย์วิศาล ตำบลควนลัง อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา 90110
• Facebook: บริษัท ปรีชาคอนกรีตไพล์ จำกัด
• Youtube: Preecha Concrete Pile
• Tiktok: Preecha Concrete Pile
• X: Preecha Concrete Pile
• LINE: @preechaconcretepile
• เบอร์โทร: 081 445 5080
• เว็บไซต์: https://www.preechaconcretepile.co.th